Wariograf, potocznie nazywany wykrywaczem kłamstw, budzi wiele emocji i mitów. Nie czyta myśli i nie wskazuje automatycznie na ekranie odpowiedzi „prawda” lub „kłamstwo”. Rejestruje wybrane reakcje fizjologiczne badanego podczas udzielania odpowiedzi na wcześniej przygotowane pytania, a wyniki wymagają profesjonalnej interpretacji.
Najważniejsze są pytania
Dobre badanie zaczyna się przed podłączeniem aparatury. Trzeba ustalić, czego dotyczy sprawa i które zdarzenie ma zostać zweryfikowane. Pytania powinny być zrozumiałe, jednoznaczne i odnosić się do konkretnych faktów. Pytania bardzo ogólne, wielowątkowe lub o opinie mogą obniżać wartość badania.
Jak wygląda przebieg badania?
Zwykle najpierw odbywa się rozmowa wstępna, podczas której omawia się sprawę i treść pytań. Następnie badany zapoznaje się z procedurą i aparaturą. W czasie właściwej części rejestrowane są reakcje fizjologiczne podczas odpowiedzi na serię pytań. Po zakończeniu dane są analizowane zgodnie z przyjętą metodą.
Profesjonalne badanie wariografem powinno obejmować nie tylko samo podłączenie aparatury, lecz także przygotowanie pytań, rozmowę wstępną i analizę zarejestrowanych reakcji.
W jakich sprawach wykorzystuje się wariograf?
Badania są stosowane m.in. w sprawach partnerskich, rodzinnych, dotyczących kradzieży, konfliktów w firmie czy weryfikacji określonej wersji wydarzeń. Nie oznacza to jednak, że wariograf jest właściwym rozwiązaniem w każdej sytuacji. Czasem lepsza będzie obserwacja, analiza dokumentów lub inne działania.
Czego nie robić przed badaniem?
Nie warto samodzielnie układać kilkudziesięciu pytań ani próbować zamienić badania w wielogodzinne przesłuchanie. Im bardziej konkretna sprawa, tym łatwiej przygotować czytelny zestaw pytań odnoszących się do istotnych zdarzeń.
FAQ
Czy wariograf daje 100% pewności?
Nie należy przedstawiać badania jako stuprocentowego wykrywacza kłamstw. Wynik jest oceną opartą na zarejestrowanych reakcjach i zastosowanej metodologii.
Czy można badać każdą osobę?
Przed badaniem należy ocenić, czy nie ma przeciwwskazań i czy osoba może świadomie uczestniczyć w procedurze.
Czy pytania ustala klient?
Klient wskazuje problem i fakty, które chce zweryfikować, ale ostateczne sformułowanie pytań powinno być przygotowane tak, aby nadawały się do badania.